كنگره بزرگداشت مقدس اردبيلى ( 1375 ش : قم و اردبيل )
17
مقالات كنگره محقق اردبيلى ( مقالات ) ( فارسى )
مىكند و مىگويد : « فخذ هذا ودع الفضول و اسكت عما سكت اللّه عنه . » « 1 » صاحب جواهر نيز نيت را عبارت از انگيزهاى مىداند كه براى نفس حاصل مىشود و سبب آن انبعاث و برانگيختن و ميل به انجام فعل است و سپس مطالب بسيارى را پيرامون نيت و نوع و قصد آن مىنمايد . « 2 » نظر محقق اردبيلى محقق خود را از مباحث دامنهدار و پرپيچوخم درباره نيت رها مىكند و مىفرمايد : من تفصيلاتى را كه متأخران در باب نيت ، در هر يك از عبادات معتبر دانستهاند از ادله نمىفهمم . ادله شرعى فقط اين نكته را مىرسانند كه نيت قصد انجام فعل خاص و خالصانه براى خداست . نبودن هيچگونه نص و دليل بر خصوصيات ، اجزا ، تفصيلات و مقارنات ادعايى در مورد نيت و اينكه ترك نيت در هر حال مبطل اعمال است ، با آنكه شارع در امور اهتمام دارد و در مستحباتى چون خلوت و اذان و اقامه و غير آن به طرح خصوصيات پرداخته است ، كاملا حكايت از آن دارد كه قضيهء نيت همچون قبله بسيار سهل و آسان است . همچنين كلام متقدمين از اين تفصيلات متأخرين خالى است و در تعليم نماز نيز ، خصوصا در دو روايت معتبر كه اكثر افعال نماز به آنها مستند است . نيت وجود ندارد . « 3 » و همچنين باقى عبادات ، حتى در هيچكدام از عبادات تفصيلاتى را كه متأخرين در مورد نيت برشمردهاند ، نيامده
--> ( 1 ) . مفاتيح الشرايع ، ج 1 ، ص 48 و 49 . ( 2 ) . جواهر الكلام ج 2 ، ص 80 . ( 3 ) . در مورد روايات رجوع كنيد به : وسايل الشيعه ، باب 1 ، من ابواب افعال الصلاة .